Авторлық материал жариялағаныңыз
туралы сертификатты тегін алу үшін
+
Материал жариялау
БАҚ (СМИ) жариялаған соң номер беріліп қорғалады
Сертификатты (құжатты) тексеру

Тәрбие сағаты "Өз құқығыңды білесің бе?" 9 сынып
Материал жайлы қысқаша түсінік: Бұл материал тарих және құқық пәні мұғалімдеріне сыныптан тыс материал ретінде керек.Оқушылар арасында қызықты пікірталас,дөңгелек үстел өткізуге болады.
Материалды ашып қарау
Биманова Айгерим Асылбековна«Құрық ауылының №1 орта мектебі» КММ тарих пәні мұғалімі

«Өз құқығыңды білесің бе?» дөңгелек үстел

Мақсаты: Қазақстан Республикасы Конституциясының баптарымен таныстыру. Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясының баптары жайлы ақпарат беру. Адамгершілік ізгі қасиеттер мен ар-ождан бостандығына, адалдық пен мейірімділікке баулу арқылы құқықтық тәрбие беру. Саяси саналығы мен таным белсенділігін арттыру; қоғамдағы заңдарды білуге, оны құрметтеуге баулу.

Құрметті ұстаздар, оқушылар 8-11 кластар аралығында өткізгелі отырған «Өз құқығыңды білесің бе?» тақырыбындағы дөңгелек үстелге қош келдіңіздер. Бұл шарамызға мектебіміздің тәрбие жөніндегі орынбасар М.Аринова, А.Рахматуллин, Мектеп психологы Мамаева Маржан, мектеп инспекторы Сабит , және 8-11 сынып оқушылары қатысып отыр.

Адамның шыр етіп жерге түскен сәтінен бастап оның өмірін, денсаулығын, тыныштығын қорғап отырған заң бар. Бұл заң- 1948 жылы 10-желтоқсанда қабылданған «Адам құқығының жалпыға бірдей декларациясы», сонымен қатар 1959 жылы қабылданған «Бала құқықтары декларациясы». Міне осы декларациядан кейін 61 ел қол қойған 1989 жылы 20-қарашада «Бала құқығы туралы конвенция» қабылданды. Бүгінде бұған 91 мемлекет кіреді..Конвенция дегеніміз- арнаулы мәселелер жөніндегі келісім шарт.Осы Конвенция негізінде 2002 жылы тамызда Қазақстанда «Бала құқығы туралы» Заң қабылданды. Бұл Заң 10 тарау, 53 баптан тұрады. 2002 жылы 2-қыркүйекте Қазақстан «Бала құқығы туралы конвенцияға» қол қояды, сөйтіп Қазақстанның «Бала құқығы туралы заңы» енгізілген. ҚР «Баланың құқықтары туралы заңы» 2002 жылы 8 тамызда қабылданып,10 тараудан, 53 баптан тұрады Бүгін біз адам дүниеге келгеннен бастап, тұлға боп қалыптасқанға дейін қандай құқықтарға ие болатынын білеміз, яғни сіздердің құқықтарыңыз жайлы әңгіме қозғайтын боламыз. Әрбір елдің басты құндылығы байлығы – адам .

Барлығына сұрақ:1.Адам дүниеге келгеннен бастап оған қандай құқық беріледі?Өмір сүру құқығы2.Неше жасқа толмаған адам бала болып есептелінеді?18жас3.Неше жастан бастап бала қылмыстық жазаға тартылады?16жас4.Ауыр қылмыс жасағаны үшін неше жастап бастап қылмыстық жазаға тартылады?14жасМиға шабуыл, кіріспе жаттығу-«Тәртіп орнат»

1.Құқық А –Еліміздің негізгі заңы. 2.Конституция Б – Мемлекет басшысы 3.Мемлекет В – Негізгісаясиқоғамдықұйым 4.Азамат Г – Тәуелсіздік 5.Құқық бұзушылық Д – Заңдар жүйесі 6.Президент Е – Заң шығарушы орган 7.Парламент Ж – Заң жүйесін бұзу 8.Егемендік З – Құқығы бар ел тұрғыны

1 2 3 4 5 6 7 8 Д А В З Ж Б Е Г 





Слайд-Оқушының міндеті, оқушының құқығы

Оқушылардың құқығы- сапалы білім алуға;- өмірі мен денсаулық қауіпсіздігіне;-оқу сабақтарының арасында демалу үшін үзіліс алуға;- білім саласында және мектептегі оқытуда қажетті және қолжетімді ақпараттар алуға; - мектептің кітапханалық қорын ақысыз пайдалануға;- оқу пәндері бойынша тек қана өз білімі мен дағдыларының сәйкестігін бағалауға;- оқудағы ғылыми және шығармашылық әрекетіндегі жетістігі үшін марапатталуға;- сыныптың және мектептің қоғамдық өміріне белсенді араласқаны үшін марапатталуға;- қоғамдық және азаматтық ықылас көрсетуге;- өзінің абыройын сыйлауға, әр түрлі дене және психикалық зорлық зомбылық, жеке тұлға ретінде жәбірленудің әр түрлі формаларынан сақтануға;- өз пікірін еркін айтуға; - мектепті басқаруға қатысуға –мектепті басқару органдарына сайлауға және сайлануға қатысуға;- мектептің дамуына мүмкіндік беретін шығармашылық идеялар мен креативті ұсыныстар енгізуге.

Оқушылардың міндетті:- мектеп Жарғысы, мектептің ішкі тәртібін және осы оқушы Кодексі талаптарын білу және сақтауға;- Қазақстан Республикасының Елтаңбасы, Туы, Жалауы мен Әнұраны, мектебінің символикасын білуге және сыйлауға;- сапалы білім алуға, өзінің білім, білік, дағдыларын кеңейтуге, сабақтарға жүйелі түрде дайындалуға;- мектептің жұмыс режимін қатаң сақтауға, сабақ кестесіне сай сабақтарға қатысуға, қандай да бір себептер болмаса сабақтан кешікпеуге;-мектеп қызметкерлері, мұғалімдер мен басқа да оқушылардың абыройы мен ар-намысын сыйлауға;- өзінің және басқа оқушылардың денсаулығы мен қауіпсіздігін сақтауға, мектептің техникалық қауіпсіздігін және мектеп пен жеке гигиеналық талаптарды сақтауға; - мектеп формасын міндетті түрде киюге;- өзінің сыртқы келбетін тазалықта және ұқыптылықта ұстауға;- мектеп мүлкіне ұқыпты қарауға, оның сақталуын қадағалауға;- мектептен тыс жерлерде өзін лайықты ұстауға, айтар сөздерін бақылауға, ұрсу және қоғамға жат лексиканы қолданбауға;- себепсіз сабақтан қалуға; - сабаққа, сыныптан тыс және мектептен тыс шараларға кешігуге;- сабақта, мектеп қабырғасында, сабақтан тыс дайындықтарда, шараларда, тәртіп бұзуға;- білім үдерісіне қатысушыларға, оқушыларға тіл тигізуге, абыройы мен ар-намысына тиюге;- сабақ барысында ұялы телефон қолдануға;- мектепке жарылыс пен өрт қаупін тудыратын кез келген заттар мен құралдарды әкелуге: жарғыш, өрт тудыратын заттар, қару, уландырғыш және улызаттарды, пиротехникаларды, газдық баллондар, үшкір, кесетін құралдарды, пышақ т.б. нәрселерді әкелуге;- шамадан тыс косметика қолдану және мектепте зергерлік бұйымдарды кию;- қандай бір мақсатпен және қандай да бір тәсілмен қару қолдануға (сонымен қатар жарылғыш, өрт тудыратын заттар, алкогольді сусындар, шылымдар, есірткі заттарын) мектеп территориясына алып кіруге;- мектепте сағыз шайнауға;- қоғамға жат қимылдар мен тіркестерді қолдануға;- техникалық қауіпсіздік ережелерін бұзуға;- мектепке алкогольді және есірткі заттарды әкелуге және қолдануға;- мектеп мүліктерін бүлдіруге және сындыруға, мектеп қызметкерлері мен басқа да оқушылардың жеке мүліктеріне зиян келтіруге; - қарым-қатынаста болған кикілжіңдерді шешуге, қорқыту мен тартып алу мақсатында қандай да бір әр түрлі формадағы күш және қысым көрсетуге;1-топ 1 тапсырмасы. -10-11 сыныпКомпьютер ойнауға ақша таба алмай отырған Ерлан мен Марат біраз ақылдасады. Ерланның есіне асханада ақша майдалатқан Қайрат түседі. Сол Қайратты қорқытып, ақшасын тартып алу керектігін Маратқа айтады. Сол мезетте келе жатқан Қайратты Марат алдап шақырады. Ойында ештеңе жоқ Қайратты Ерлан артынан келіп бас салып, ақша тауып беруді талап етеді. Алғашқыда ойын екен деп ойлаған ол, ақшасының жоқ екенін айтса да, соңынан бұл істің қалжың емес екенін ұғып, қалтасындағы бар ақшасын бере салады. Аман-есен құтылғанына қуанған ол анасына айтатындығын ескертеді. Ерлан мен Мұрат егер бұл істі біреуге айтса, онда жақсылық болмайтынын Қайратқа жақсылап ұғындырады.Сұрақтар:1.Осы көріністе баланың қандай құқығы шектелді?2.Ерлан мен Марат қандай қылмыс жасады?3.Ерлан мен Мараттың қылмыс жасауына не себеп болды? 1-топ 2 тапсырмасы. -10-11 сынып

2. Екі дос Орманов пен Вавилов көп ақша табудың оңай жолы, дүкеннің кассасын жабар алдында тонау деп өзара әңгімелеседі. «Ол үшін қару керек», - дейді Орманов. «Тауып көрейік», - деп жауап береді Вавилов. Содан кейін олар қаруды табу үшін ешқандай әрекет жасауға талпынбайды.Сұрақ:
  • Бұл қылмыс болып табыла ма?


  • 1-топ 3 тапсырмасы. -10-11 сынып

    1.Нұрлан 5-сыныпта оқиды. Нұрланның білім алуға талабы жақсы. Оқыса, жақсы оқитын оқушылар қатарынан орын аларлық қабілеті бар. Бірақ ата-анасының тәрбиесі баланы дұрыс жолдан тайдырады. Нұрланның ата-анасы бала тәрбиесіне жауапсыз қарайды. Баланы сабақтан себепсіз жиі қалдырады, кейде тіпті апталап қалдыратын кездері болады. Мектепте, сыныпта ата-аналарға байланысты өтетін жиналыстарға мүлдем келмейді.Сынып жетекшісі осы жағдайға байланысты Нұрланның үйіне барып, ата-анасымен бірнеше рет әңгіме жүргізгенімен еш нәтиже шықпайды. Ата-анасы құрғақ уаде беріп шығарып салады. Бір жетіден соң жаңағы жағдай қайталанады. Білім алу баланың басты міндеті екенін біле тұра, соны орындауға ата-анасы салғырттық танытады.Сұрақтар:1.Нұрланның ата-анасының қылығын қалай бағалайсыздар?2.Сынып жетекшісінің орнында болсаңыз не істередіңіз?3.Ата-ананың бала алдындағы міндеттері қандай?



    8-9 -сыныпқа мақалды жалғастыр.1. Ұрлық түбі - ... (қорлық)2. Біреуге ор қазба - ...(өзің түсесің) 3. Өтіріктің құйрығы - ...(бір – ақ тұтам)4.Тура биде ...(туыс жоқ)5.Қолыңмен істегеніңді - ...(мойныңмен көтер)6. Еңбек түбі - ...(зейнет)7.Арамдық қып ішкен ас, Ішіңе барып болар ...(тас)

    Барлығына талқылауға арналған сұрақ:Адамды қылмыс жасаудан не сақтайды?

    Н.Ә.Назарбаев Қазақстан -2050 стратегиясы жолдауында:Біз ең ұсақ деген құқық бұзушылықпен,бұзақылықпен,мәдениетсіздікпен ымыраға келмеуіміз керек, өйткені сол кішкене нәрсенің өзі қоғам тыныштығын бұзуға жол салады. –деген.

    Мектеп инспекторына сұрақ, оқушылар қояды:1.Балаға неше жастан бастап жұмыс істеуге рұқсат етіледі?2.Сабаққа кешігіп келгені үшін оқушы ата-анасына айыппұл салынуы мүмкін бе?3.Мектеп оқушысы қандай қылмыс жасаса түрмеге түсуі мүмкін?4.Мектеп оқушысы өзі әкімшілік жазаға тартыла ма, қандай жағдайда тартылады?

    Осымен бүгінгі кешіміз аяқталды. Кешімізді қорытындылай келе сіздерді ата заңды құрметтеп, өздеріңіздің құқықтарыңызды қорғай білуге шақырамын.

























    1.Балаға неше жастан бастап жұмыс істеуге рұқсат етіледі?



    2.Сабаққа кешігіп келгені үшін оқушы ата-анасына айыппұл салынуы мүмкін бе?



    3.Мектеп оқушысы қандай қылмыс жасаса түрмеге түсуі мүмкін?



    4.Мектеп оқушысы өзі әкімшілік жазаға тартыла ма, қандай жағдайда тартылады?

    Материалды жүктеу (Скачать)
    Авторы:
    Биманова Айгерим Асылбековна
    Жарияланған уақыты:
    2019-12-05
    Категория:
    Адам және қоғам
    Бағыты:
    Тәрбие сағаты
    Сыныбы:
    9 сынып
    Тіркеу нөмері:
    № C-1575536134