Өлеңнің өзге сөзден несі бөлек? (Абай Құнанбаевтың 175 жылдығы)

Хакім Абайдың әкесі Құнанбай дін жолын қатты ұстанып, елде мұсылмандықтың кең тарап, берік орын тебуіне күш-қайратын аямаған. Бұрын бұл өңірде болмаған үлкен мешіт салдырған. Мұсылмандықты елге жайып, сонымен бірге болашақта билік тізгінін қолға ұстайтын адамға оқудың қажетін өз тәжірибесінен аңғарған. Сондықтан адам танығыш сыншы әке болашақта орнымды басатын осы болады деп, басқа балаларынан гөрі Абайына көп үміт артқан. Жас шәкірттің бұл жылдардағы зор жетістігі, қыр еліне таңсық араб, парсы, түркі, тілдерін жетік біліп шығуы. Абайдың тұңғыш өлеңдер жинағын шығарған зерттеуші Кәкітай Ысқақов кемеңгер ақынның өмірі мен шығармашылығы туралы баяндап келіп « қырда арабша, парсыша Абайдан артық білетін ешкім болмады»,-деп жазды. Осының бәріне ол өздігінен талап қылу арқылы қол жеткізген. Балаларға арналған өлеңдерінде ұлы ұстаздың «талап-адамның ең асыл қасиеттерінің бірі»,-деп көрсетуі тегін емес. Педагог Абай «закон күші қолымда болса, адам мінезін түсетуге болмайды деген кісінің тілін кесер едім» дегенді өз тәжірибесіне сүйеніп айтқан болар. Абайдың сөзі мен ісінің бөлінбегеніне, өлеңдері мен қара сөздеріне мадақтаған асыл қасиеттердің бәрі де оның өз бойында болғанына дәлелдер көп. Мәселен, өз кезіне хакім Абай атанған ол жастарды ынта қойып, ғылым, өнер үйренуге үндеумен болса, өзі жұрттан асқан білімді кісі бола тұра, оқуға, үйренуге тоймаған. Кітап оқуды үлкен адамның ісі деп қарамайтын қалың қазақ ортасында өмір кешіп, елдің қауырт шаруасынан қолы босаған ол Семейге келгенде апталап, айлап кітапханаға қатынап, бір марқайып қалады екен. Ақынның бұл қуштарлығы Семейге айдалған орыс зиялыларымен кездесіп, достасуы да игі әсерін тигізеді. Н.Гоголь атындағы кітапханада орыстың ұлы жазушысы Л.Н.Толстойдың кітабын сұрап тұрған дала қазағына таңырқап, өзі келіп танысқан Е.П Михаэлисты айтпай кетуге болмас. Шынайы ақындық сирек кездесетін қымбат қасиет, баға жетпес асыл өнер, елді тәрбиелеп, мінін түзеудің құдіретті құралы. «Сөз түзелді, тыңдаушым, сен де түсел!»-деп