Авторлық материал жариялағаныңыз
туралы сертификатты тегін алу үшін
+
Материал жариялау
БАҚ (СМИ) жариялаған соң номер беріліп қорғалады
Сертификатты (құжатты) тексеру

111
Алуан-алуан кәсіп бар
Материал жайлы қысқаша түсінік: Мамандық таңдаудың ең негізгі шарттарын таныту, мамандық бойынша еңбек етуде оң шешім қабылдауға, еңбек қуанышын сезінуге, өзінің бойындағы қасиетін тануға жетелеу. ә) дамытушылық мақсаты: логикалық ойлау, жүйелі жоспар құру, іскерлік қабілетті дамыту, оқушыларға кәсіптік таңдау бойынша психологиялық қолдау көрсету, шыңдау. б) тәрбиелік мақсаты: еңбекқорлыққа, еңбекті қадірлей білуге, табысты болуға тәрбиелеу.
Материалды ашып қарау
БЕКІТЕМІН:Сабақтың тақырыбы: Алуан-алуан кәсіп бар Сабақтың мақсаты: Мамандық таңдаудың ең негізгі шарттарын таныту, мамандық бойынша еңбек етуде оң шешім қабылдауға, еңбек қуанышын сезінуге, өзінің бойындағы қасиетін тануға жетелеу.ә) дамытушылық мақсаты: логикалық ойлау, жүйелі жоспар құру, іскерлік қабілетті дамыту, оқушыларға кәсіптік таңдау бойынша психологиялық қолдау көрсету, шыңдау.б) тәрбиелік мақсаты: еңбекқорлыққа, еңбекті қадірлей білуге, табысты болуға тәрбиелеу.Сабақтың түрі: тренинг сабақСабақтың әдіс-тәсілдері: әңгімелесу, сұрақ-жауап, ойын элементтері, т.б.Сабақтың көрнекілігі: слайдтар, суреттер, үлестірмелі қима қағаздар, т.б.Сабақтың барысы:Кіріспе: Профессия- мамандық дегенді білдіреді.Мамандық- қарапайым өмір сүру көзі болып табылатын және қандай да бір дайындықты, жауапкершілікті талап ететін еңбек қызметінің маңызды бөлігі.Біреулер үшін – ол ойға алған арманның орындалуы, отбасы дәстүрін жалғастыру, келесі біреулер үшін – жаңалыққа, дербестікке талпыныс, үшінші біреулерге — әйтеуір бір мамандық алу керек болған соң. Мамандық таңдау- тағдырыңды таңдау деген сөз. Кейінгі өмірде өкінбейтіндей, өз қабілеті мен бейімділігіне сай кәсіп түрін таңдау… Бұл өте жауапкершілікті және маңызды іс. Мамандықты таңдау үшін, адам ең алдымен өзін, өз бейімділігін тануы қажет. Өз — өзіне «Мен кіммін?», «Осы өмірдегі менің орным қандай?», «Қалай өмір сүремін?» деген сұрақ қоюы керек. Мамандық таңдауда әр адам өзінің қызығушылығына, қабілетіне, бейімділігіне, қалауына сүйену керек. Сондай- ақ өз мамандығының сұранысын жоғалтпауына көңіл бөледі. Бұл мамандықтарға деген бірқалыпты тұрақты сұраныс деп аталады. Өзінің сұранысын, қызығушылығын жоймаған кең тараған мамандықтарға дәрігер, мұғалім және құрылысшы мамандықтарын атап өтуге болады. Ал, өзекті мамандықтар қатарына жоғары технология, байланыс, коммуникация, экономиканы басқару мамандықтары және еңбек сұранысына қажетті жаңа мамандықтары жатады. Мынау көп салалы өмірде мамандықтың түрі көп. Әрине таңдау жасау оңай емес. Ең бастысы – адам еңбекке қабілетті, зейінді болуы қажет. Өз ісіне сенімді, дұрыс таңдаған адам ғана жетістікке жетеді.Сергіту сәті. «Ең мамандық» 3 мин

  • Ең жауапты мамандық?
  • Ең салмақты мамандық?
  • Ең қиын мамандық?
  • Ең табысты мамандық?
  • Ең қызықты мамандық?
  • Ең оңай мамандық?
  • Ең қауіпті мамандық?
  • Ең көп тараған мамандық?
  • Ең беделді мамандық?
  • Ең ақшасы көп мамандық?
  • Әрбір оқушы тақтада ілініп тұрған сөздерге стикермен мамандықтың атауларын жазады. Негізгі бөлім: Мамандық дегеніміз не?Оқушылардың пікірлері сұралады• - Біздің болашағымыз – біздің мамандығымызда;• - адамның болашаққа апаратын жолы;• - адамның алдағы уақытқа қойған мақсатының бірі;• - мамандық бойынша адам жұмыс істейді;• - оқуды бітіргеннен кейін таңдайтын мамандық;• - ол белгілі бір кәсіпке ие болу бейіндігі, ұнату, таңдау, арманыңды іске асыру;• - мамандық сөзі ол жұмыспен сипатталады;• - келешекке қойған жоспары, мамандығын ойдағыдай бітірсе, игерсе сол• - адам жаны қалаған қабілеті бар кәсіпкерлік жұмыспен айналысады.Мамандық дегеніміз не?Кәсіп, Сүйікті іс, Шығармашылық, Қызығушылық, Еңбек көзі«Мамандық» сөзіне анықтама беру.Профессия - латын сөзінен шыққан, “professio”- анықталған іс, мамандық дегенді білдіреді.Мамандық - қарапайым өмір сүру көзі болып табылатын және қандай да бір дайындықты, жауапкершілікті талап ететін еңбек қызметінің маңызды бөлігі.Мамандық таңдау - тағдырыңды таңдау деген сөз. Кейінгі өмірде өкінбейтіндей, өз қабілеті мен бейімділігіне сай кәсіп түрін таңдау.. Бұл өте жауапкершілікті және маңызды іс. Мамандық таңдауда әр адам өзінің қызығушылығына, қабілетіне, бейімділігіне, қалауына сүйену керек. Сондай - ақ өз мамандығының 10 - 20 жылға дейін өз сұранысын жоғалтпауына көңіл бөледі. Бұл мамандықтарға деген бірқалыпты тұрақты сұраныс деп аталады. Өзінің сұранысын, қызығушылығын жоймаған кең тараған мамандықтарға дәрігер, мұғалім және құрылысшы мамандықтарын атап өтуге болады. Ал, өзекті мамандықтар қатарына жоғары технология, байланыс, коммуникация, әлеуметтік орта, экономиканы басқару мамандықтары және еңбек сұранысына қажетті жаңа мамандықтары жатады. Қоғамның дамуында біздің өңірде, қазба - байлықтарын игеретін мамандық иелері қажет.Жаңа ақпаратМамандық - қарапайым өмір сүру көзі болып табылатын және қандай да бір дайындықты, жауапкершілікті талап ететін еңбек қызметінің маңызды бөлігі.Әлемде 40 мыңға жуық әр түрлі мамандықтар бар. Статисттердің зерттеуі бойынша жыл сайын 25 млн адам өзінің жұмыс орнын ауыстырып, оның 12 %- і қайтадан өз орнына қайтып оралады екен. Бұдан мамандықты таңдауда әр маман қателесіпті деуге бола ма? Әлде өзінің болашақтағы профессионалды қызметіне жан - жақты дайындалу керек шығар? Қоғамға, адамдарға пайдасын тигізетін мамандықтарды қалай таңдауға болады? Мамандық таңдау жасөспірім шақтағы ең маңызды шешімдердің бірі. Үлкен өмірге енді ғана аяқ басқан жас ұланның алдында мыңдаған мамандықтан өзіне лайықты біреуін таңдау міндеті тұрады. Мамандықтың жаманы жоқ, бірақ мұның кез - келгеніне икемділік қажет, бұл жай күнелту, тамақ асыраудың жолы ғана емес, үлкен өнерді, зор шеберлікті қажет ететін нәрсе. Кейбір жастар мамандық таңдау ережесін білмегендіктен өзі қызықпайтын мамандықты таңдайды. Осыдан өз мамандығына қанағаттанбаушылық, реніш сезімдері болып, тіпті алдарына жоспар да құрғысы келмейді. Әрбір адам өзін - өзі дамыта алу үшін білім алып, сол біліміне сай мамандыққа машықтану керекМамандық таңдау - өте жауапкершілікті және маңызды іс. Мамандық таңдауда әр адам өзінің қызығушылығына, қабілетіне, бейімділігіне, қалауына сүйену керек. Қазіргі таңда мамандықтың түрі көп. Таңдау жасау оңай емес. Ең бастысы - адам еңбекке қабілетті, зейінді болуы қажет және оның мамандығы өзі өскен ортаға маңызды, бағалы үлес қосатындай болуы шарт. Өз ісіне сенімді, дұрыс таңдау жасаған адам ғана жетістікке жетеді. Өзінің сұранысын, қызығушылығын жоймаған кең тараған мамандықтарға дәрігер, мұғалім және құрылысшы мамандықтарын атап өтуге болады. Ал, өзекті мамандықтар қатарына жоғары технология, байланыс, коммуникация, әлеуметтік орта, экономиканы басқару мамандықтары және еңбек сұранысына қажетті жаңа мамандықтар жатады. Қоғамның дамуында мамандық иелерінен жоғары кәсіби біліктілікті, коммуникативтік қабілетті, еңбек етуге деген сүйіспеншілікті, қызығушылықты, өз мамандығы бойынша біліктілігін арттыруға даяр болатын мамандық иесін талап етеді. Сондықтан икемі, қызығуы, бейімі бар мамандықты таңдай білу, өзіне, қоғамға тигізетін пайдасын ойлау, мұндай еңбектен шабыт туатыны, ол өнімді еңбекке ұласып, табыс әкелетінін білу керек.1 - ж. Алдымен оқушылар қандай мамандықты таңдап отыр екен, бірінші солардың пікірлерін тыңдайық.Әңгімелесу1. Сен болашақ мамандығыңды таңдадың ба?2. Қандай мамандық таңдайсың?3. Таңдаған мамандығың жөнінде не білесің?4. Мамандығыңның өзіндік ерекшілігі?5. Бұл заман талабына сай ма?6. Бұл мамандығының еңбек нарығында қажеттілігі.7. Мамандықты қай оқу орнынан аласың?8. Адам өз мамандығын таңдаған кезде, нені басшылыққа алу керек деп ойлайсыңдар?9. жақсы маман болуы үшін адам нені білуі және нені үйренуі қажет?10. Сен қандай маман болуды армандайсың? Неліктен?11. Адам өзін белгілі бір мамандыққа қашан, қалай дайындауы керек деп ойлайсыңдар?12. Адам бірнеше мамандықты меңгерсе, оның өмірі қандай болады деп ойлайсыңдар?13. Қай уақытта адам өз еңбегінің жемісін көре алады?Жағдаяттық сұрақтар. 1. Сен өзіңе ұнаған мамандықты таңдадың, бірақ ол мамандыққа ата-анаң қарсы. Сен ол кезде не істер едің? 2. Ата-анаң саған бір мамандықты таңдап берді, бірақ ол мамандық саған ұнамады. Сен ата-анаңның шешіміне қарсы боласың ба?«Әріпті мамандық» ойыны. Бұл ойынға топ басшылары жасырын тұрған 2 әріптен алады. Сол алынған әріптері бойынша қай топ көп мамандық тапса, сол топ жеңіске жетеді. Берілген әріптер: Д, А, Н, О, С, Е Б, Э, Оқушыларға мынадай бір пайдалы мәлімет айтып өтейін.Мамандық таңдауда мынадай бір формула бар:«ҮЙРЕНГІМ КЕЛЕДІ – ҮЙРЕНЕ АЛАМЫН – ҮЙРЕНУ КЕРЕК».ҮЙРЕНГІМ КЕЛЕДІ – бұл талап - тілектің, мақсат пен мүдденің, ынта мен ықыластың кеңістігі;ҮЙРЕНЕ АЛАМЫН – қабілет - қарымның, таланттың, денсаулықтың кеңістігі;ҮЙРЕНУ КЕРЕК – еңбек рыногындағы сұраныстардың, аймақтағы әлеуметтік - экономикалық проблемалардың, әлемдік экономикалық даму тенденцияларының кеңістігі.Кәсіп осы үш дөңгелектің тоғысу нүктесі арқылы оңтайлы таңдалады.Абай атамыз айтқандай «болмасаң да ұқсап бақ, бір ғалымды сүйсеңіз. Ондай болмақ қайда деп, айтпа ғылым сүйсеңіз» дегендей алға ұмтылып арманымызға жетіп, мамандық иесі болайық.Оқушыларға пайдалы мәлімет.Мамандықтың бірнеше классификациясы бар. Олардың неғұрлым белгілілері еңбек пәніне негізделеді. Еңбек пәні бойынша жіктелетін мамандықтар 5 топқа бөлінеді: адам – адам, адам – белгі жүйесі, адам – табиғат, адам – техника, адам – көркем образ.Адам – адам: мұнда мамандық иесі үшін еңбек нышаны болып басқа адам табылады, ал қызмет сипатамасы – басқа адамдарға әсер ету, адамдармен жұмыс істеу. Мұндай мамандықтарға мұғалім, дәрігер, журналист, сатушы, заңгер, банкирлер жатады.Адам – белгі жүйесі: бұл типті таңдаған адамдар абстрактілі ұғымдармен жұмыс жасауды білуі керек және ой - өрісі өте кең болу керек. Бұл бухгалтерлер, оқымыстылар, ЭЕМ операторлары, зертханалар мен ғылыми орталық жұмысшылары.Адам – табиғат: бұл тип мамандары өлі және тірі табиғат процестері мен құбылыстарымен жұмыс істейді. Олар мал дәрігері, агроном, гидролог, механизатор, тракторист, эколог.Адам – техника: бұл типке техникалық құрылғылармен жұмыс жасайтын ұшқыштар, матростар, электромонтерлер, слесар жатады.Адам – көркем образ: бұл типке өнер мен көркем өнерге бейім, талантты адамдар жатады. Олар архитекторлар, дизайнерлер, суретшілер, әнші, актерлер.Енді оқушылардың сіздерге қояр сұрақтары бар екен. Сол сұрақтарға кезек берейік.Оқушылар келіп отырған қонақтарға сауалдарын жолдайдыКелесі бөлім: «Білеміз бе?» топтық жұмысІ топқа: Қазіргі уақытта жойылып кеткен мамандықтарды айтуІІ топқа: ХХ ғасырда пайда болған мамандықтарІІІ топқа: Соңғы 10 жылдықта пайда болған мамандықтарды IV топқа: Қазіргі таңда көп сұранысқа ие мамандықтар.1. Мамандық таңдауда ең бастысы не: қабілет пе, дарын ба әлде мамандықтардың қоғамдағы беделі ме?2. Ауыл экономикасын көтеру үшін, ауылға ең алдымен қандай мамандықтар қажет деп ойлайсыңдар?3. Белгілі бір кәсіптің иесі болу үшін міндетті түрде жоғары білім алу қажет пе?4. Сіз қандай маман болуды армандадыңыз?Сергіту сәті. «Мамандықтар сыры» ойыны. Әрбір топтан 2 оқушы шығады, бір оқушының музыка қосылған наушник беріліп, екінші оқушы жүргізуші берген сөзді бірінші оқушыға түсіндіру керек. Әрбір топқа 2 минуттан уақыт беріліп , 5 сөз беріледі уақыт беріледі. Мамандықтардың атауы: электрик, судья, мұғалім, футболшы, журналист, оператор, дәрігер, ұшқыш, тігінші, әнші, құрылысшы, аспазшы, өрт сөндіруші, сиқыршы, әрлеуші, шахтер, суретші, полиция, заңгер. Оқушылардан сауалнама алу Мамандық бір-ақ рет біржола таңдалады деген дұрыс па?А) ия                                            Ә) жоқМамандық таңдау қалтаның қалың болуына байланысты ма?А) ия                                            Ә) жоқМамандық адамның қабілетіне, бейімділігіне байланысты ма?А) ия                                            Ә) жоқОтбасы мен достарыңның ақылына сүйеніп мамандық таңдауға бола ма?А) ия                                            Ә) жоқҚартайғанда да мамандық таңдауға бола ма?А) ия                                            Ә) жоқЖақсы білім алу үшін, қымбат оқу орнына түсу керек пе?А) ия                                            Ә) жоқАқша болса, мамандық қажет емес деген пікірмен келісесің бе?А) ия                                            Ә) жоқМамандық таңдаудағы басты өлшем- қызығу мен қоғамдық сұраныстың сәйкестілігі ме?А) ия                                            Ә) жоқТаңдайтын мамандығыңды болашақ табысың анықтай ма?А) ия                                            Ә) жоқМамандық таңдау- күн көрістің қамы ма?А) ия                                            Ә) жоқМамандық таңдауда психологтың көмегі қажет пе?А) ия                                            Ә) жоқТренинг«Армандар» жаттығуыБарлық қатысушы шеңбер бойымен отырып, 3-4 рет терең дем алып, көздерін жұмады. Өз тілектеріне көңіл аудара отырып, болашақ мамандығын, қоғамдағы орнын, жақын арадағы қоршаған ортасын елестетеді. 1,5 минут уақыт беріледі. Жанға жағымды әуен ойнайды.Берілген уақыт өткеннен соң тағы да 3-4 рет терең дем ала көздерін ашады. Топ өзінің алған әсерімен  бөліседі. Тренер әркімнің айтқандарын  толықтырады, яғни әрқайсысының қол жеткізгісі келетін, алға қойған мақсат, армандарының бар екенін айтады. Топ қатысушыларының күтетін және күдік алатын, қорғанатын нәрселері. Әрқайсысы өздерінің жеке- жеке не күтетіндіктері мен қорқатын жағдайларын айтады. Қатысушылардың барлығы өз ойларын айтып болған соң, «дәл осы жерде  және қазір» болатын жұмыстың мәні түсіндіріледі.Қорытынды:Сізге тренингте не ұнады?Не ұнаған жоқ?Тренинг- сабақ керек пе, ол мамандық таңдауда көмектесе ме?





    Материалды жүктеу (Скачать)
    Авторы:
    Шындыбаева Гүлжайнат Шындыбайқызы
    Жарияланған уақыты:
    2018-12-13
    Категория:
    Әлеуметтік педагог
    Бағыты:
    Коучинг жоспары
    Сыныбы:
    11 сынып
    Тіркеу нөмері:
    № C-1544685656
    2222
    333
    444
    555
    666
    7
    888
    999