Математика практикумы. 7 - сынып.

Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы 1. Жұмыстың өзектілігі. Математика пәнінен орта білім беретін мектептің математика пәні бойынша 7-сыныптарына арналған «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы еліміздің орта білім беру жүйесіндегі жаңартылған білім беру мазмұнының талаптарына сай. Яғни, педагогикалық тәсілдемелер, дағдылар, критериалды бағалау, спиральді білім қағидаты мен саралау жұмыстарының тұжырымдарына негізделген. Қазақстан Республикасындағы білім беруді және ғылымды дамытудың 2020-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының және Алматы қаласының орта білім беру жүйесін дамыту бағдарламасының басымдықтарына сәйкесінше «Білім алушының зияткерлік, рухани-адамгершілік дамуын қамтамасыз ету» деген басты міндеттерін шешуге сәйкес дайындалған. Арнаулы курс бағдарламасының негізгі мақсаты күнделікті оқу бағдарламасынан тыс оқушылардың білім деңгейін толықтыру болып табылады. Оқушыларды есеп шығара білуге үйрету, оған сәйкес шеберлік пен дағдыны ұштастыру, оны үнемі жетілдіріп отыру- өмір талабы. Бұл қолданбалы курс оқушылардың математикаға деген қызығушылығын арттыруға, өз бетімен ізденімпаздықпен жұмыс жасауға ынталандыру мақсатында, қабілеттілігі мен икемділігін толық аша түсуге, математикаға деген сұранысы мен талаптарын қанағаттандыруға құрылған. Бағдарлама оқушылардың жас ерекшелігін, білім деңгейлерін ескере отырып жасалғанын байқауға болады. Бағдарлама құрылымы бойынша мазмұны мен мақсаттар жүйесі нақты қойылғанын көруге болады. Бағдарлама негізі оқушылардың білімін, логикалық ойлау қабілетін, математикалық сауаттылығын және шығармашылық мүмкіндіктерін дамыта отырып, дарынды оқушыларды қалыптастыруға көмектеседі. Элективті курстың әр бөлімі оқушылардың өз бетімен зертханалық, шығармашылық жұмыстарды орындайтын, шығармашылыққа жетелейтін тапсырмалармен қорытындылануы-бүгінгі білім мазмұнының өзекті тақырыбы. «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасын оқушылар оқи отырып, оқу үрдісін салыстыра отырып, кең көлемде оқытады. 2. Жұмыстың ғылыми –әдістемелік деңгейі. «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы дәстүрлі білім беру мазмұнында болған. Енді оны жаңартылған білім мазмұнына қойылып отырған жаңа талаптармен үйлестіре отырып, бала бойында жаңа сапа –ұлттық сана, ұлттық болмыс пен ұллтық құндылықтарды жалпы адамзаттық құндылықтардың негізі ретінде қалыптастыруды қамтамасыз етуге бағытталғандықтан, ұсынылып отырған бағдарлама модификацияланған комбинаторлық деңгейде деп бағалауға болады. 3. Жұмыстың жаңашылдық дәрежесі. Ұсынылып отырған «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы Алматы қаласы, Білім басқармасының білім берудегі жаңа технологиялардың қалалық ғылыми-әдістемелік орталығы ұйымдастырған оқу бағдарламалардың конкурсына қатысып, оқу-әдістемелік кеңесінің шешімі бойынша қаланың орта білім беру ұйымдарында пайдалануға ұсынылғн. Сондықтан жұмыс Алматы қаласының аймағында жаңашыл болып табылады. «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы Алматы қаласындағы Ғ.Мүсірепов атындағы №86 мектеп-гимназиясында 2017-2018, 2018-2019, 2020-2021 оқу жылдарында оқу процесінде тәжірибеден өткізілген. Бағдарламаны меңгерудің нәтижесінде 7 сынып оқушыларының математикаға қызығушылықтары артты. «Математика практикумы» бағдарламасы оқу жоспарында еңгізілген сыныптарда оқушылардың математика пәнінен оқу жетістіктері көтерілді, үлгерімі жақсарды,оқушылардың математикаға қызығушылықтары артты. Яғни бағдарламаның тудыратын өзгерістері жеке тұлғаға байланысты локальді, осы бағдарламаны меңгерген баланың бойында өзгерістер туындайды. Ал, тұлға бойында қалыптасатын қасиеттерге байланысты модульді, бір-бірімен байланысты қабілеттер, құзырлықтар тобы қалыптасады. 4. Жұмыстың ғылымилығы. Ұсынылып отырған «Математика практикумы» бағдарламасы еліміздегі білім берудің жаңа парадигмасына сәйкес даярланған. Бағдарламаның әдіснамалық негізіне жаңартылған білім беру мазмұнының тұжырымдық ұстанымдары алынған. Орта білім беру жүйесіне енгізілген инновациялық технологиялар мен үздік тәжірибелерге негізделген. Ізденушінің көптеген теориялық, ғылыми-әдістемелік әдебиеттерді, мектептегі өз тәжірибесін пайдаланғаны көрініп тұр. Жұмыста авторлық талдау және пікір қорыту жеткілікті. Сонымен бірге, бағдарлама оқушылардың ғылыми білімі мен құзіреттілігін қалыптастыра отырып, олардың дара тұлғасын дамыту және тәрбиелеуге бағытталып, білім беру мазмұнының құндылықтық, аксиолгиялық, гуманистік, интегративтік, кешендік және иннавациялық тәсілдерге және т.б сәйкестігі қамтамасыз етілген. 5. Ішкі бірлікті бағалау және жұмыстың әдіснамалық негізінің сипаттамасы (логикалық, нәтижелердің әдіснамалық негіздермен өзара байланысы, қарама-қарсы еместігі). Бағдарлама бір-бірімен логикалық байланыстағы түсіндірме бөлімі, кіріспе бөлімі, тұрақтылау (мазмұндық) бөлімі, нормативтік бөлімі (бөлім,бөлімше,тақырыптар және олардың мақсаттары,сағат саны,білім өнімі), ақпараттық-әдістемелік бөлімдерінен (бағалау нормасы,тоқсандық жиынтық бағалаудың мақсаты) тұрады. Бағдарламаны жүзеге асыру барысындағы нәтижелер 7- сынып оқушыларынының математикаға қызығушылықтарын арттырып, тақырыптардың мазмұнына талдау жасау, әдеби-тарихы мағлұматтар барысында шығармашылық дамуы бағдарламаның әдіснамалық негіздеріне сай екндігін дәлелдейді, ішкі қарама-қайшылық байқалмайды. 6. Әрбір нәтиженің, ғылыми жағдайдың, жұмыстың тұжырымдары мен қорытындыларының негізділігі мен дәйектілігі дәрежесі. 2017-2018, 2018-2019, 2020-2021 оқу жылдары барысында алынған нәтижелер, жүргізілген мониторингілік көрсеткіштер, осы мектептің ұсынылып отырған бағдарлама енгізілген 7 сынып оқушылары мен енгізілмеген сынып оқушыларының математикаға қызығушылықтарын арттыру барысында алынған нәтижелер олардың негізділігі мен дәйектілігін көрсетеді. 7. Жұмыстың практикалық маңыздылығы. Ұсынылып отырған бағдарлама 7 сыныптарға арналған математика пәнінің жаңартылған оқу бағдарламасы негізінде жазылған оқулықтардағы оқу мақсаттарына қосымша білім ретінде математикаға қызығушылығын арттыру болғандықтан, сонымен қатар бүгінгі күн талабына сай жан – жақты дамыған, белсенді, өмірге талпынысы, қызығушылығы бар адамды мектеп табалдырығынан дайындап шығарудың ең бір тиімді тәсілі ол – оқытудағы математикалық сауаттылық тапсырмаларының жүйесін кеңейтеді. Сондықтан да математика барлық ғылымдардың логикалық негізі – күре тамыры ретінде қарастырылады және математика ең алдымен оқушылардың дұрыс ойлау мәдениетін қалыптастырады, дамытады және оны шыңдай түседі. Пәннің оқу бағдарламасы мен оқулықта қамтылмай қалған материалдар мен өмірлік жағдайаттардың модельдері негізінде дайындалған оқу тапсырмалар негізінде жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Авторлық бағдарлама орта буын сыныптардың оқу бағдарламасының талаптарын қамтығаны көрінеді. Бағдарлама оқушылардың жас ерекшелігін, білім деңгейлерін ескере отырып жасалғанын байқауға болады. Бағдарлама құрылымы бойынша мазмұны мен мақсаттар жүйесі нақты қойылғанын көруге болады. Бағдарлама негізі оқушылардың білімін, логикалық ойлау қабілетін, математикалық сауаттылығын және шығармашылық мүмкіндіктерін дамыта отырып, дарынды оқушыларды қалыптастыруға көмектеседі. Элективті курстың әр бөлімі оқушылардың өз бетімен зертханалық, шығармашылық жұмыстарды орындайтын, шығармашылыққа жетелейтін тапсырмалармен қорытындыланған. 8.Жұмыстың аралық және қорытынды нәтижелерін ұсыну формалары мен тәсілдері. Авторлық бағдарлама мектеп-гимназияның оқу процесіне енгізілген жылдар ішінде Жаратылыстану-математика кафедрасының мәжілістерінде жүйелі талқылаудан өткен (2017-2018 оқу жылының басында таныстырымдылық баяндама, 2018-2019 оқу жылының соңында аралық қорытындыларды талдауға баяндамалар мен талдамалық есептер, ашық сабақтардың КМЖ.) «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы 2020 жылы 15 маусымда «Білімді ел» журналында және сайтында Тәлімгерлік тәжірибе: Математика практикумы бағдарламасын бағамдағанда атты макаласы жарық көріп, республика көлемінде таратылды. (https://bilimdinews.kz/?p=108769) атты макаласы жарық көрді. 2020 жылы желтоқсан айында «Болашаққа бағыт» Республикалық ғылыми-әдістемелік педагогикалық журналының №12 санына «Математика практикумы» бағдарламасы атты макаласы жарық көрді.«Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасының КМЖ жоспарлары ұстаздарға арналған сайттарда жарияланып, оң нәтижесін берді. Ғ.Мүсірепов атындағы №86 мектеп-гимназиясының 7- сынып оқушылары онлайн түрдегі ғылыми жоба, KIO, NIO, ҰШҚҰР олимпиадаларына қатысып, жүлделі орындарға ие болды. Автор ұсынған бағдарлама негізіндегі жаңашыл тәжірибелері республика көлемінде таралған (макалалар портфолиода берілген) 9. Рәсімдеу талаптарының сәйкестігі. Жұмыстың мазмұны бойынша кемшіліктер мен ескертулер. Бағдарламаның рәсімделуі талаптарға сай. Жұмыстың мазмұны бойынша кемшіліктер мен ескертулер жоқ. 10. Жұмысты пайдалану бойынша қорытындылар мен ұсыныстар. Математика пәні бойынша 7 сыныптарына арналған «Математика практикумы» элективті курсының оқу бағдарламасы 2020-2021 оқу жылында №86 мектеп-гимназиясында тәжірибелік сынақтан өтіп, оң нәтижелер берген. Ендігі кезекте, бағдарламаны оқу әдістемелік жағынан қамтамасыз ету жұмыстарын орындау қажет. Яғни, мұғалімдерге арналған әдістемелік құрал және оқушыларға арналған оқу құралы ретінде, сондай-ақ шығармашылық жеке жұмыстарға арналған жоба тақырыптары барысында математикаға қызықтыратын тәжірибелік жұмыстар санын арттыру қажет.