Авторлық материал жариялағаныңыз
туралы сертификатты тегін алу үшін
+
Материал жариялау
БАҚ (СМИ) жариялаған соң номер беріліп қорғалады
Сертификатты (құжатты) тексеру

Сақшының міндеттері
Материал жайлы қысқаша түсінік: Тәжірибе алмасу үшін
Материалды ашып қарау
Бекітемін

Мектеп директоры
міндетін атқарушы: С. Жақсылықов.


Сабақтың тақырыбы: Сақшының міндеттері.
Сабақтың мақсаты: Оқушыларға сақшының міндеттерін түсіндіру.
Уақыты: 45 минут. 19.10.2015ж.
Өткізілетін орны: 10 cынып, АӘД бөлмесі..
Көрнекілік құралдар: АӘД оқулығы, Гарнизондық және қарауылдық қызметтер жарғысы, қарауыл қалашығы.
Сабақтың барысы:
а) Ұйымдастыру кезеңі – 3 минут.
Взвод командирі оқушыларды сапқа тұрғызады, оқытушыға рапорт береді, амандасу, түгендеу, оқушылардың сырт көрінісін тексеру.
ә) Өтілген тақырыпты сұрау кезеңі – 10 минут.
күзетілетін объектілерді қоршауға қандай талаптар қойылады?
аса маңызды объектілерде қандай арнайы құрылыстар салынады?
постыдағы сақшының қаруы қандай жағдайда болуы керек?

б) Негізгі бөлім – 20 минут.

Сақшының міндеттері.

Сақшы қол сұғылмайтын адам болып табылады.
Сақшыға қол сұғылмайтындығы мыналардан көрінеді:
оның құқығы мен жеке басының қадір-қасиеттері айырықша қорғалатындығында;
оның белгілі бір тұлғаларға ғана - қарауыл бастығына, қарауыл бастығының көмекшісіне және өзінің жұмысқа таратушысына бағынатындығы;
қарауыл бастығының, қарауыл бастығының көмекшісінің және өзінің жұмысқа таратушысының сақшы қызметі бойынша айқындалған талаптарын сөзсіз орындауға міндеттілігі.
Гарнизондық және қарауылдық қызметтер жарғысының баптарында көрсетілген жағдайларда оған қару қолдану құқығы берілетіндігі.
Сақшынң міндеттері:
өз постысын қырағы күзетуге және табанды қорғауға;
қызметін сергек, еш нәрсеге алаңдамай атқаруға, қаруын қолынан шығармауға және оны ешкімге, өзі бағынытындарға да бермеуге;
көрсетілген бағыттар бойынша жылжый отырып немесе бақылау мұнарасында тұрып постыға кіре берісті, қоршауларды мұхият қарау және байланыс құралдары арқылы қызметті өтеу барысы жайында табельмен белгіленген уақыттарда баяндап тұруға;
тіпті өз өміріне қауіп төнсе де, сақшы ауыстырылғанша не алынғанша, постыны тастамауға міндетті. Постыны өз еркімен тастап кету - әскери қылмыс болып саналады.
постыларға табельде көрсетілген және тыйым салынған шекара көрсеткіші тұрған жерге жақын қашықтыққа қарауыл бастығы, қарауыл бастығының көмекшісі, өзінің жұмысқа таратушысы мен оларға ілесіп жүретін тұлғалардан басқа ешкімді жібермеуге;
қарауылдың көлік құралдарының бағдары мен графигін, олардың тану белгілері мен сигналдарын білуге;
постыдағы өрт сөндіру құралдарын қолдана білуге;
объект қоршауынан ақау тапқанда және өз постынан жақын жерде тәртіп бұзушылық байқалған кезде қарауыл бастығын шақыру;
қарауыл иттерінің үргенін естіген кезде немесе техникалық күзет құралдары іске қосылғанда, бұл туралы қарауыл үй – жайына дереу хабар беруге;
өзіне немесе өзі күзететін объектіге анық шабуыл жасалған жағдайда қаруды ешқандай ескертусіз қолдануға міндетті.
Сақшыға: ұйықтауға, отыруға, бір нәрсеге сүйеніп тұруға, оқуға, ән айтуға, сөйлесуге, тамақ жеуге, су ішуге, темекі шегуге, табиғи қажеттілігін өтеуге, қандай да бір затты әлдекімге беруге немесе одан алуға, қажеттілік болмаса патронды оқжатарға жіберуге тыйым салынады.
Сақшы тек қарауыл бастығының, оның көмекшісінің, өзінің қарауылды жұмысқа таратушысының және тексеруге келген тұлғалардың сұрағына жауап беруі керек.
Қарауыл бастығы немесе қарауылды жұмысқа таратушылар қарауылдың міндеттерін нақты білуін тексереді, қаруды қолдану тәртібіне ерекше назар аудара отырып, қарауылдарға әр постыда қызмет атқару міндеттерін естеріне салады, ауысымды қарауыл үй – жайларынан шығарады да, қаруды оқтайтын алаңда сапқа тұрғызады.
Қару постыға шығар алдында оқталады.
Қаруды оқтау және оғын алып тастау қарауыл бастығының немесе оның көмекшісінің пәрмені бойынша, қарауыл үй - жайында арнайы жабдықталған және оқ ұстайтын жабдығы бар жарық жерде, олардың тікелей бақылауымен жүргізіледі. Қарауыл бастығы немесе қарауылды жұмысқа таратушылар Ауысым, оң жақтан бір – бірлеп оқта! деп пәрмен береді. Осы пәрмен бойынша оң қанаттағы әскери қызметші алға қарай бір адым басып, сүңгіні бекітеді де, қаруды оқтайды, қарауыл бастығы қарудың қалай оқталғанын тексереді. Қаруды оқтап болған соң әскери қызметші: Қару оқталды және сақтандырғышқа қойылды! деп баяндайды, сонан соң жеке алып Белдікке! күйінде ұстап бір адым кейін шегінеді.
Осындай тәртіпте басқа қарауылды жұмысқа таратушылар мен қарауылдар қаруды кезектесіп оқтайды.
Постыдан оралған соң қарудың оғы алынады. Қарудың оғын алдымен қарауылды жұмысқа таратушы алады, содан кейін таратушы: Ауысым, оң жақтан бір – бірлеп оқты алып таста! - деп пәрмен береді.
Осы пәрмен бойынша оң қанаттағы әскери қызметші алға қарай бір адым басып, таратушының бақылауымен өз қаруының оғын алады, жабдықталған оқжатарды сөмкеге салады да, Қарудың оғы алынды! – деп баяндайды, содан соң бекіту тетігін артқа тартып, қаруын тексеруге ұсынады. Таратушы қаруды тексерген соң, қарудың бекіту тетігін алға қарай қозғап, қарудың шүріппесін түсіреді, қаруды сақтандырғышқа қояды, сүңгіні алып тастап, қаруды Белдікке! күйіне ұстап, артқа қарай бір адым шегінеді де, өз орныныа барып тұрады.
Осындай ретпен қалған қарауыл ауысымдары кезектесіп өз қаруларының оғын алып тастайды. Одан кейін аға бастықтың пәрмені бойынша қарауылдар қарауыл орналасқан жерге, ал таратушылар – қарауыл үй - жайларына барады.
Сақшыларды ауыстыру әрбір 2 сағаттан кейін, жұп немесе тақ сағаттарда жүргізіледі.
Сақшыларды ауыстыру ауаның температурасы –20 градустан төмен, +30 градустан жоғары болған кезде 1сағат сайын ауыстырылады. Қарауыл үй – жайларына кіре берісте сақшыларды қарауыл бастығы әрбір 30 мин сайын ауыстырып отырады.
Ауысым сақшыға 10 – 15 адымға жақын келгенде, қарауылды жұмысқа таратушы Ауысым тоқта! деп пәрмен береді де, бір қарауылға пост пен оның маңайын бақылауды бұйырады. Мысалы: Қатардағы сарбаз Омаров, пост пен оның маңайына бақылау жаса!
Сақшы ауысым жақындағанда оларға бет бұрып, өздігінен автоматты белдікке күйінде ұстайды. Сақшы қарауылды жұмысқа таратушысының пәрмені бойынша, мысалы: Қатардағы сарбаз Сауыров, постыға қарай адымда! дегенде, тік тұрып оң жаққа бір адым жасайды, ал қарауыл сақшыға жақындап келіп, оның орнына қарсы бағытта бұрылып тұрады.
Бұрыңғы және жаңа қарауылдың жұмысқа таратушылары сақшы мен қарауылдың екі жағында 1-2 қадам арақашықтықта бір - біріне қарап тұрады.
Бұрынғы қарауылдың жұмысқа тарарушысының : Сақшы посты тапсыр! -деген пәрмені бойынша сақшы посты ауызша тапсырады. Бұл ретте сақшы мен қарауыл бір – біріне қарай бастарын бұрады. Постыны ауызша тапсыру кезінде сақшы постының нөмірін, постыдағы күзетуге жататын барлық объектілерді, байқалған кемшіліктерді атайды.
Постыны ауызша тапсырып болған соң, қарауылды жұмысқа таратушысының: Қарауылшы, постыны қабылдап ал! - деген пәрмені бойынша күзетілетін объектілерді тегіс қарап шығуға міндетті.
Егер постыны тапсыру кезінде ақаулар байқалса, мөрлер бұзылса, күзетілетін техника мен қару - жарақтың саны сәйкес келмесе жұмысқа таратушы постыны қабылдауды тоқтатады да, қарауыл бастығын шақырады.
Постыны тапсыруды және қабылдауды аяқтаған соң, сақшы мен қарауыл өздерінің жұмысқа таратушыларына қарап тұрып, кезектесіп баяндайды. Мысалы: Сержант мырза! Қатардағы сарбаз Омаров нөмірі мынадай посты тапсырды. Аға сержант мырза! Қатардағы сарбаз Сауыров нөмірі мынадай посты қабылдап алды.
Қарауылдың сақшы орнына (сақшының қарауыл орнына) ауысуы оның жұмысқа таратушысының Қатардағы сарбаз Омаров! Постан алға адымда! деген пәрменінен кейін анықталады. Бұл пәрмен бойынша қарауыл ауысымның соңына барып тұрады да, өздігінен қаруын белдікке күйінде ұстайды.
Осыдан кейін жаңа қарауылдың жұмысқа таратушысы Ауысым, менің соңымнан ер! деп пәрмен береді де, ауысымды келесі постқа алып барады.
Постыда өрт болған жағдайда – сақшы бұл туралы қарауыл үй-жайына шұғыл хабар береді, күзету объектісін бақылау жасауды тоқтатпастан, өрт сөндіру шараларын қолданады. Күзетілетін объектінің сыртқы және ішкі қоршаулары бар техникалық аумағы, сондай-ақ пост маңы өртенген кезде, ол бұл туралы қарауыл үй-жайына хабарлап, қарауыл бастығының нұсқауы бойынша әрекет етеді.

в) Қорытынды бөлім – 12 минут.

Сұрақтар мен тапсырмалар:
сақшыға қол сұғылмауы нені білдіреді?
сақшының міндеттерін айтып беріңдер.

Бастапқы әскери даярлық пәнінің
ұйымдастырушы оқытушысы: _____________ Н. Досжанов.


Материалды жүктеу (Скачать)
Авторы:
Досжанов Нұрлыбек Досжанұлы
Жарияланған уақыты:
2019-07-13
Категория:
Алғашқы әскери дайындық
Бағыты:
Ашық сабақ
Сыныбы:
10 сынып
Тіркеу нөмері:
№ C-1562997848
333
444
555
666
7
888
999